Powstanie listopadowe i styczniowe

Powstanie Listopadowe wybuchło w Królestwie Polskim, ale objęło też Litwę, Żmudź i Wołyń. Przyczynami powstania listopadowego było niedotrzymywanie postanowień konstytucji z 1815 roku przez Rosjan, a także aktu końcowego kongresu wiedeńskiego. Powoli zaczęto ograniczać wolność Polaków, np. zniesiono wolność prasy i wprowadzono cenzurę prewencyjną, zakazano działalności zgromadzeń, rozbito tajne stowarzyszenia w prowincjach zabranych, zaczęto prześladować filaretów i filomatów, zlikwidowano jawność zgromadzeń sejmowych i skazano dowódcę Wolnomularstwa Narodowego – Waleriana Łukasińskiego. Nienawidzono wielkiego księcia Konstantego i Mikołaja I, gdyż poniżali Polaków, stworzyli tajną policję i system donosicielstwa. W nocy z 29 na 30 listopad wybuchł bunt pod dowództwem Piotra Wysockiego. Pożar browaru na Solcu miał być sygnałem do zapoczątkowania powstania. Toczono dzielne boje, wybuchła wojna polsko – rosyjska i wojna partyzancka. Niestety 21 października 1831 roku powstanie upadło przez Adama Jerzego Czartoryskiego, Bonawenturę Niemojowskiego, Józefa Chłopickiego, Jana Skrzyneckiego, Jana Krukowieckiego, Henryka Dembińskiego i Macieja Rybińskiego. Powstanie styczniowe było sprzeciwem wobec rosyjskiego ucisku na naród polski. Powstanie styczniowe było nadzieją na odzyskanie niepodległości. Polacy chcieli walczyć, gdyż byli zmotywowani sukcesami Włochów w walce o wolność ich kraju. Władze rosyjskie bardzo brutalnie tłumiły przedpowstaniowe manifestacje. Uformowały się dwa obozy w walce z wrogiem. Obóz biały stawiał na pracę organiczną, legalne działania i nie chciał szybkiego wybuchu powstania. Na jego czele stał Leopold Kronenberg z Delegacją Miejską, a następnie z Dyrekcją Krajową. Natomiast obóz czerwony dążył do wybuchu powstania i reform społecznych. Na jego czele stali Chmieleński i Korzeniowski z Komitetem Miejskim, a później Bobrowski, Dąbrowski, Giller, Padlewski z Centralnym Komitetem Narodowym. Główną przyczyną przyspieszenia wybuchu powstania były, tzw. branki, czyli rosyjskie pobory do wojska, aby rozbić konspiracyjne ugrupowania. 22 stycznia 1863 roku zdecydowano o przeobrażeniu się CKN w Tymczasowy Rząd Narodowy, który ogłosił powstańcy manifest. Niestety powstanie upadło w 1864 roku, a Polacy stracili resztki nadziei.

Tagi:

Buzu Historia © 2019