Religia

Zaratusztrianizm to jedna z najstarszych wyznawanych do dziś religii. W II tysiącleciu przed naszą erą, wśród plemion irańskich zajmujących rozległe tereny Azji Środkowej, działał prorok Zaratustra. Zanim Ahura Mazda objawił mu \”prawdziwą religię\” jego przody czcili trzech wielkich Ahurów: Mazdę, Mitrę i Warunę. Mazda był pierwotnie pojmowany jako uosobienie mądrości, Mitra – umowy, a Waruna – przysięgi. Charakterystyczną cechą tej religii był kult oddawany pojęciom etycznym. Ponadto czczono elementy naturalne: ogień, wodę, ziemię, demony i herosy. Jedno z najważniejszych pojęć tej religii to asza oznaczająca ład, porządek i prawdę. Była to siła utrzymująca harmonię świata. Obowiązkiem każdej istoty, była dbałość o utrzymanie ciszy, oraz walka z nieprawością i kłamstwem. Najważniejsza doktryna zakładała zaś stalą walkę dobra ze złem. Po zwycięstwie dobra świat zostanie zalany rozpalonym metalem i oczyszczony z wszelkiego zła. Życie ludzkie w tej religii jest przedstawione jako dobrowolny wybór między dobrem a złem. Niezwykle ważną role odgrywał w zaratusztrianiźmie kult ognia, który czczono w różnych postaciach – od ognia domowego po ogień płonący na ołtarzu, wewnątrz świątynnych murów. Pierwsze świątynie powstały w V wieku p.n.e. jako reakcja kapłanów na rosnącą popularność świątyń. Ogień, czczony wcześniej w ogniskach domowych, wprowadzono, więc do zabudowań zwanych domami ognia. Z czasem kult stał się charakterystyczny dla zaratusztrian i zaczęto nazywać ich czcicielami ognia. Najsłynniejsza budowla tego typu to Atasz Gusznaps w Tacht-e Sutejman, w Azejberdzanie. Powstała ona podczas panowania dynastii sasanidzkiej, kiedy troska o świątynie ognia była obowiązkiem króla. W świątyniach tych najważniejszym elementem był ołtarz. Mogli przed nim przebywać tylko kapłani opiekujący się ogniem i składający mu pięć razy dziennie ofiary w postaci suchego drzewa i pachnideł. Wierni natomiast po dokonaniu rytualnej ablucji, gromadzili się w pobliżu, wspierając kapłanów modlitwą i ofiarami. Sztuka perska jest związana z okresami panowania Alchemidów. W ukształtowaniu owej sztuki, spadkobierczyni kultur irańskich, duża rolę odegrały wpływy Asyrii, Babilonu, Egiptu i Grecji. Wznosząc wiele własnych twórczych idei, sztuka perska połączyła elementy obcych kultur w jedną harmonijną całość. Była to sztuka dworska, nacechowana uroczystą powagą, świadczącą o potędze władców. W architekturze wyróżniały się wspaniałe założenia pałacowe, z wielkimi salami audiencyjnymi, wspartymi na kolumnach, reprezentacyjnymi schodami zdobionymi reliefami oraz bramami dekorowanymi postaciami uskrzydlonych byków o ludzkich głowach. Ściany zdobiono glazurowaną cegłą lub kamiennymi reliefami. Sztuka z pierwszej połowy III wieku p.n.e. jest na ogół mało znana. Nawiązywała do tradycji miejscowych i wzorów greckich. Do dziś zachowały się ruiny świątyń, drobna plastyka oraz monety. Wiele elementów tej sztuki przejęła sztuka bizantyjska, a za jej pośrednictwem także średniowieczna Europa.

Tagi:

Buzu Historia © 2019